Zmiany w strukturze użytkowania terenu i degradacja gleb w wyniku działalności odkrywkowej w centralnej Polsce: studium przypadku gminy Kleczew
Type
Journal article
Language
Polish
Date issued
2024
Author
Faculty
Wydział Inżynierii Środowiska i Inżynierii Mechanicznej
PBN discipline
environmental engineering, mining and energy
Journal
Górnictwo Odkrywkowe
ISSN
0043-2075
Volume
65
Number
4
Pages from-to
6-13
Abstract (PL)
Celem pracy było określenie zmian w strukturze użytkowania gruntów oraz degradacji gleb na terenie gminy Kleczew w latach
1935–2017, ze szczególnym uwzględnieniem wpływu odkrywkowej eksploatacji węgla brunatnego. W pracy wykorzystano dane
kartograficzne z 1935 i 1970 roku oraz ewidencję gruntów z 2017 roku. Analizę przeprowadzono przy użyciu systemu GIS.
W badanym okresie doszło do znacznego przekształcenia krajobrazu, szczególnie w południowej i centralnej części gminy,
gdzie od lat 70-tych XX wieku działa kopalnia węgla brunatnego „Konin” (obecnie PAK KWB Konin S.A.). W okresie 1935
2017 nastąpił wyraźny spadek powierzchni gruntów ornych (z 9444 ha do 6990 ha) i użytków zielonych (z 731 ha do 371 ha),
przy jednoczesnym wzroście powierzchni terenów zabudowanych (z 207 ha do 700 ha) oraz kopalnianych (do 980 ha w 2017
roku). Działalność kopalni doprowadziła do dewastacji 2046 ha gleb płowych, 404 ha czarnych ziem, 210 ha gleb organicznych
i 198 ha gleb rdzawych. Gleby te charakteryzowały się głównie średnią i wysoką jakością dla prowadzenia produkcji rolniczej.
Pomimo dewastacji naturalnie występujących gleb, KWB Konin prowadzi na analizowanym obszarze rekultywację rolniczą, na
skutek której włączono ponownie do produkcji rolniczej 623 ha gleb antropogenicznych
1935–2017, ze szczególnym uwzględnieniem wpływu odkrywkowej eksploatacji węgla brunatnego. W pracy wykorzystano dane
kartograficzne z 1935 i 1970 roku oraz ewidencję gruntów z 2017 roku. Analizę przeprowadzono przy użyciu systemu GIS.
W badanym okresie doszło do znacznego przekształcenia krajobrazu, szczególnie w południowej i centralnej części gminy,
gdzie od lat 70-tych XX wieku działa kopalnia węgla brunatnego „Konin” (obecnie PAK KWB Konin S.A.). W okresie 1935
2017 nastąpił wyraźny spadek powierzchni gruntów ornych (z 9444 ha do 6990 ha) i użytków zielonych (z 731 ha do 371 ha),
przy jednoczesnym wzroście powierzchni terenów zabudowanych (z 207 ha do 700 ha) oraz kopalnianych (do 980 ha w 2017
roku). Działalność kopalni doprowadziła do dewastacji 2046 ha gleb płowych, 404 ha czarnych ziem, 210 ha gleb organicznych
i 198 ha gleb rdzawych. Gleby te charakteryzowały się głównie średnią i wysoką jakością dla prowadzenia produkcji rolniczej.
Pomimo dewastacji naturalnie występujących gleb, KWB Konin prowadzi na analizowanym obszarze rekultywację rolniczą, na
skutek której włączono ponownie do produkcji rolniczej 623 ha gleb antropogenicznych
Abstract (EN)
The aim of the study was to analyze changes in land use structure and soil degradation in the municipality of Kleczew
between 1935 and 2017, with particular emphasis on the impact of open-pit lignite mining. The study utilized cartographic
data from 1935 and 1970, as well as land registry data from 2017. The analysis was conducted using a GIS system. During the
studied period, significant landscape transformations occurred, especially in the southern and central parts of the municipality,
where the „Konin” lignite mine (currently PAK KWB Konin S.A.) has been operating since since the 1970s. The analysis
revealed a decrease in the area of arable land (from 9,444 ha to 6,990 ha) and grasslands (from 731 ha to 371 ha), accompanied
by an increase in built-up areas (from 207 ha to 700 ha) and mining areas (reaching 980 ha in 2017). The mine’s activities led
to the devastation of 2,046 ha of Luvisols/Retisols, 404 ha of Phaeozems/Gleysols, 210 ha of Histosols and 198 ha of Arenosols.
These soils were mainly of medium to high quality for agricultural production. Despite the destruction of naturally occurring
soils, KWB Konin is carrying out agricultural reclamation in the analyzed area, as a result of which 623 ha of Technosols have
been put back into agricultural production.
between 1935 and 2017, with particular emphasis on the impact of open-pit lignite mining. The study utilized cartographic
data from 1935 and 1970, as well as land registry data from 2017. The analysis was conducted using a GIS system. During the
studied period, significant landscape transformations occurred, especially in the southern and central parts of the municipality,
where the „Konin” lignite mine (currently PAK KWB Konin S.A.) has been operating since since the 1970s. The analysis
revealed a decrease in the area of arable land (from 9,444 ha to 6,990 ha) and grasslands (from 731 ha to 371 ha), accompanied
by an increase in built-up areas (from 207 ha to 700 ha) and mining areas (reaching 980 ha in 2017). The mine’s activities led
to the devastation of 2,046 ha of Luvisols/Retisols, 404 ha of Phaeozems/Gleysols, 210 ha of Histosols and 198 ha of Arenosols.
These soils were mainly of medium to high quality for agricultural production. Despite the destruction of naturally occurring
soils, KWB Konin is carrying out agricultural reclamation in the analyzed area, as a result of which 623 ha of Technosols have
been put back into agricultural production.
License
Other
Open access date
December 2024