Polska wieś – wizja odnowy i rozwoju
Monografia pokonferencyjna
Type
Monograph edition
Language
Polish
Date issued
2025
Faculty
Wydział Rolnictwa, Ogrodnictwa i Biotechnologii
Wydział Ekonomiczny
PBN discipline
agriculture and horticulture
economics and finance
Publisher ministerial
Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu
Publisher
Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu
Pages
292
Abstract (PL)
Zagadnienie zawarte w tytule – czyli wizja odnowy i rozwoju polskiej wsi – zostało przestawione w ramach czterech obszarów tematycznych:
wieś, wiejskość i paradygmat rozwoju,
gospodarka, sytuacja ekonomiczna wsi,
społeczności wiejskie,
środowisko i wiejska przestrzeń.
W wielowymiarowej analizie problemów wsi omówiono kluczowe kwestie związane z rozwojem obszarów wiejskich. Wysunięto wiele interesujących wniosków, z których najważniejsze wymieniono poniżej.
Pojęcie wiejskości w społeczeństwie postindustrialnym obejmuje przestrzeń wiejską, specyficzną rzeczywistość społeczną oraz zbiorowe wyobrażenia, które mimo znacznego zbliżenia do referencyjnego miasta sprawiają, że wieś ciągle nie zatraciła swojej tożsamości.
Odnowa wsi jest nadal potrzebna, ponieważ inicjuje przemiany w obszarach: systemowym, aksjologicznym, ekonomicznym i praktycznym.
Następuje zmiana paradygmatu rozwoju polskiego rolnictwa, polegająca na przechodzeniu rolnictwa z modelu industrialnego na społecznie zrównoważony przez identyfikację wyzwań ekonomicznych, społecznych i środowiskowych.
Wdrażanie nowych technologii i innowacji z zastosowaniem sztucznej inteligencji może przyczynić się do zwiększenia wydajności oraz zrównoważonego rozwoju rolnictwa.
W zaspokajaniu potrzeb energetycznych obszarów wiejskich wzrasta rola energii odnawialnej, w tym słonecznej i wiatrowej.
Wyludnianie się wsi jest związane ze zjawiskiem migracji do miast i wskazuje na konieczność zmiany paradygmatu rozwoju obszarów wiejskich, aby przyciągnąć młodsze pokolenia i stymulować rozwój lokalnych społeczności.
Konieczna jest ochrona tradycji, kultury i krajobrazu wsi przy jednoczesnym rozwoju nowych funkcji przestrzennych, które odpowiadałyby na zmieniające się potrzeby mieszkańców.
Postępujące zmiany demograficzne związane ze starzejącym się społeczeństwem wiejskim generują wyzwania, takie jak m.in zapewnienie odpowiednich usług społecznych i poprawę jakości życia na wsi.
Skutki zmian klimatu stanowiące istotne zagrożenie dla środowiska i rolnictwa oraz kwestie ochrony środowiska przyrodniczego, zarówno w aspekcie ochrony przyrody nieożywionej (powietrze, woda, gleba), jak i przyrody ożywionej (gatunki, ekosystemy) są kluczowym elementem zapewniania dobrostanu człowieka.
wieś, wiejskość i paradygmat rozwoju,
gospodarka, sytuacja ekonomiczna wsi,
społeczności wiejskie,
środowisko i wiejska przestrzeń.
W wielowymiarowej analizie problemów wsi omówiono kluczowe kwestie związane z rozwojem obszarów wiejskich. Wysunięto wiele interesujących wniosków, z których najważniejsze wymieniono poniżej.
Pojęcie wiejskości w społeczeństwie postindustrialnym obejmuje przestrzeń wiejską, specyficzną rzeczywistość społeczną oraz zbiorowe wyobrażenia, które mimo znacznego zbliżenia do referencyjnego miasta sprawiają, że wieś ciągle nie zatraciła swojej tożsamości.
Odnowa wsi jest nadal potrzebna, ponieważ inicjuje przemiany w obszarach: systemowym, aksjologicznym, ekonomicznym i praktycznym.
Następuje zmiana paradygmatu rozwoju polskiego rolnictwa, polegająca na przechodzeniu rolnictwa z modelu industrialnego na społecznie zrównoważony przez identyfikację wyzwań ekonomicznych, społecznych i środowiskowych.
Wdrażanie nowych technologii i innowacji z zastosowaniem sztucznej inteligencji może przyczynić się do zwiększenia wydajności oraz zrównoważonego rozwoju rolnictwa.
W zaspokajaniu potrzeb energetycznych obszarów wiejskich wzrasta rola energii odnawialnej, w tym słonecznej i wiatrowej.
Wyludnianie się wsi jest związane ze zjawiskiem migracji do miast i wskazuje na konieczność zmiany paradygmatu rozwoju obszarów wiejskich, aby przyciągnąć młodsze pokolenia i stymulować rozwój lokalnych społeczności.
Konieczna jest ochrona tradycji, kultury i krajobrazu wsi przy jednoczesnym rozwoju nowych funkcji przestrzennych, które odpowiadałyby na zmieniające się potrzeby mieszkańców.
Postępujące zmiany demograficzne związane ze starzejącym się społeczeństwem wiejskim generują wyzwania, takie jak m.in zapewnienie odpowiednich usług społecznych i poprawę jakości życia na wsi.
Skutki zmian klimatu stanowiące istotne zagrożenie dla środowiska i rolnictwa oraz kwestie ochrony środowiska przyrodniczego, zarówno w aspekcie ochrony przyrody nieożywionej (powietrze, woda, gleba), jak i przyrody ożywionej (gatunki, ekosystemy) są kluczowym elementem zapewniania dobrostanu człowieka.
License
CC-BY - Attribution
Open access date
November 2025