Czym jest sen? Czy ptaki i ssaki mają podobne sny i czy ptaki mogą spać spokojnie?
| cris.virtual.author-orcid | 0000-0001-9683-3514 | |
| cris.virtual.author-orcid | 0000-0001-9748-7510 | |
| cris.virtualsource.author-orcid | 0462016b-1c5d-4a1f-990b-6b10579539c4 | |
| cris.virtualsource.author-orcid | fa139e0c-4099-46d3-9fb2-84ea982d58a2 | |
| dc.abstract.en | What is sleep really, and why is it necessary for the proper functioning of the body? In biological terms, sleep isa state of stillness and the abolition of consciousness, and it can be interrupted at any time. However, despite manystudies, not all of its physiological functions have been fully described to date. It is known, however, that sleepdisturbances or reductions in sleep impair the functioning of the nervous system. The aim of this study was to attempt to describe the form and function of sleep in mammals and birds. It was notedthat although the organization of biological activities in daily cycles is universal in all organisms, it is regulated indifferent ways in individual taxonomic groups, e.g. the circadian rhythms of birds are regulated by a multiple oscillatorysystem consisting of the eye retina, pineal gland and nucleus. suprachiasmatic in the hypothalamus, as well asextraocular photoreceptors in the brain, which is completely different from, inter alia, in mammals. | |
| dc.abstract.pl | Czym tak naprawdę jest sen i dlaczego jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu? W ujęciu biologicznym sen to stan bezruchu i zniesienie świadomości, przy czym można go przerwać w każdym momencie. Jednak pomimo wielu badań, do dziś nie opisano dokładnie wszystkich jego funkcji fizjologicznych. Wiadomo natomiast, że zaburzenia bądź redukcja snu upośledza działanie układu nerwowego. Celem niniejszej pracy była próba opisania formy i funkcji snu u saków i ptaków. Zwrócono uwagę, że pomimo iż organizacja czynności biologicznych w codzienne cykle jest uniwersalna u wszystkich organizmów, to jednak jest ona regulowana w różny sposób u poszczególnych grup taksonomicznych, np. rytmy dobowe ptaków są regulowane przez wielokrotny układ oscylacyjny składający się z siatkówki oka, szyszynki i jąder nadskrzyżowaniowych w podwzgórzu, a także fotoreceptorów zewnątrzgałkowych mózgu, czyli zupełnie inaczej niż m.in. u ssaków. | |
| dc.affiliation | Wydział Medycyny Weterynaryjnej i Nauk o Zwierzętach | |
| dc.affiliation.institute | Katedra Fizjologii, Biochemii i Biostruktury Zwierząt | |
| dc.contributor.author | Serwańska-Leja, Katarzyna | |
| dc.contributor.author | Uzar, Tomasz | |
| dc.date.access | 2026-01-09 | |
| dc.date.accessioned | 2026-01-12T13:08:14Z | |
| dc.date.available | 2026-01-12T13:08:14Z | |
| dc.date.copyright | 2023-04-27 | |
| dc.date.issued | 2022 | |
| dc.description.abstract | <jats:p>Czym tak naprawdę jest sen i dlaczego jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu? W ujęciu biologicznym sen to stan bezruchu oraz zniesienie świadomości, przy czym można go przerwać w każdym momencie. Jednakże pomimo wielu badań, do dziś nie opisano dokładnie wszystkich jego funkcji fizjologicznych. Wiadomo natomiast, że zaburzenia bądź redukcja snu upośledza działanie układu nerwowego. Celem niniejszej pracy była próba opisania formy i funkcji snu u gadów, ssaków i ptaków. Zwrócono uwagę, że pomimo iż organizacja czynności biologicznych w codzienne cykle jest uniwersalna u wszystkich organizmów, to jednak jest ona regulowana w różny sposób u poszczególnych grup taksonomicznych np. rytmy dobowe ptaków są regulowane przez wielokrotny układ oscylacyjny składający się z siatkówki oka, szyszynki i jąder nadskrzyżowaniowych w podwzgórzu, a także fotoreceptorów zewnątrzgałkowych mózgu, czyli zupełnie inaczej niż m.in. u ssaków.</jats:p> | |
| dc.description.accesstime | at_publication | |
| dc.description.bibliography | bibliogr. | |
| dc.description.finance | publication_nocost | |
| dc.description.financecost | 0,00 | |
| dc.description.number | 4 (337) | |
| dc.description.points | 20 | |
| dc.description.version | final_published | |
| dc.identifier.doi | 10.36921/kos.2022_2870 | |
| dc.identifier.eissn | 2658-1132 | |
| dc.identifier.issn | 0023-4249 | |
| dc.identifier.uri | https://sciencerep.up.poznan.pl/handle/item/6742 | |
| dc.identifier.weblink | https://kosmos.ptpk.org/index.php/Kosmos/article/view/2870 | |
| dc.language | pl | |
| dc.relation.ispartof | Kosmos. Problemy Nauk Biologicznych | |
| dc.relation.pages | 421-425 | |
| dc.rights | CC-BY-NC-SA | |
| dc.sciencecloud | nosend | |
| dc.share.type | OPEN_JOURNAL | |
| dc.subject.en | brain | |
| dc.subject.en | circadian cycle | |
| dc.subject.en | dream | |
| dc.subject.en | pineal gland | |
| dc.subject.en | sleep regulation | |
| dc.subject.pl | sen | |
| dc.subject.pl | cykl dobowy | |
| dc.subject.pl | regulacja snu | |
| dc.subject.pl | szyszynka | |
| dc.subject.pl | mózg | |
| dc.title | Czym jest sen? Czy ptaki i ssaki mają podobne sny i czy ptaki mogą spać spokojnie? | |
| dc.type | JournalArticle | |
| dspace.entity.type | Publication | |
| oaire.citation.issue | 4 | |
| oaire.citation.volume | 72 |